تبلیغات
وبلاگ فرامرز جلوه گر - آموزش کامل فصل چهارم فیزیک(به همراه پاسخ تمام تمرینات و آزمایش ها)***بخش اول***
صفحه اصلی
فید خوان
ارتباط در یاهو مسنجر
فروشگاه سایت
آرشیو مطالب
عضویت در سایت
تماس با ما

وبلاگ فرامرز جلوه گر

منوی اصلی

جستجو

آخرین عناوین

وبلاگ فرامرز جلوه گر

برگرفته از وبلاگ سعید تاجی و سایت های علمی

فصل چهارم


 نور چیست؟

 نور صورتی از انرژی است كه توسط اجسام داغ تابش می شود.

 نور چگونه منتشر می شود؟

 در یك محیط یكنواخت مثل هوا، نور در همه جهت ها به صورت خط راست منتشر می شود. دلیل حركت مستقیم نور تشكیل سایه در پشت اجسام كدر است.

 

 

پاسخ دهید1:

1- چرا از بیرون یك جعبه فلزی یا تخته ای، اشیای درون آن دیده نمی شود، اما درون یك ظرف شیشه ای از بیرون دیده می شود؟

2- چند ماده شفاف و چند ماده غیر شفاف را كه می شناسید نام ببرید.

پاسخ 1: جعبه فلزی یا تخته ای اجسام كدر هستند و نمی توانند نور را از خود عبور دهند، اما ظرف شیشه ای جسم شفاف است و می تواند نور را از خود عبور دهد.

پاسخ 2: شیشه، آب، نفت، هوا ماده های شفاف و فلز، چوب، قیر ماده های غیر شفاف یا كدر هستند.

 چشمه نور چیست؟

محلی كه از آنجا نور تابیده می شود، منبع یا چشمه نور می نامند.

 چشمه های نور چند نوعند؟

 دو نوع: چشمه نقطه ای - چشمه گسترده.

 چشمه نقطه ای نور چگونه است؟

 هرگاه منبع تابش نور به صورت روزنه ای كوچك باشد، آنرا چشمه نقطه ای نور می نامند.

 چشمه گسترده نور چگونه است؟

 هرگاه منبع تابش نور بزرگ باشد چشمه گسترده نور نامیده می شود. در واقع هر چشمه گسترده شامل تعداد زیادی چشمه نقطه ای است. مانند خورسید یا یك لامپ روشن.

باریكه نور

 

 پرتو نور چیست و چگونه نشان داده می شود؟

 یك باریكه خیلی نازك نور را پرتو می نامند. پرتو نور توسط یك خط راست با پیكانی كه جهت انتشار نور را نشان می دهد، نمایش داده می شود.

جهت تابش نور     

 


وسیله های آزمایش: چراغ قوه - یک تکه مقوای نسبتاً ضخیم - پرگار - قیچی - تیغ - نوارچسب.
١- از مقوا دایره ای به اندازه ی سطح شیشه چراغ قوه ببرید.
٢- شکافی به عرض یک تا دو میلیمتر مطابق شکل (٤-٢-الف) بر روی مقوا ایجاد کنید
.

شکل ٤-٢

٣- مقوا را بر دهانه ی چراغ قوه طوری نصب کنید که آن را به طور کامل بپوشاند و از اطراف دهانه ، نور بیرون نیاید.
٤- در مکانی که خیلی روشن نباشد، چراغ قوه را مطابق شکل (٤-٢-ب) در لبه ی میز ، نگهدارید.
٥- چراغ قوه را روشن کنید، باریکه ی نور را بر سطح میز خواهید دید.

جواب: ازمایش را مطابق دستور كار انجام می دهیم. مشاهده می شود باریكه نور به خط مستقیم حركت می كند.


 


 ١- برای نشان دادن انتشار نور به خط راست آزمایشی را طراحی و اجرا کنید.
٢- گزارشی از کار خود را به کلاس ارائه دهید.

جواب: مطابقشكل مقابل در وسط سه مقوا سوراخ های كوچكی ایجاد می كنیم و یك وجه آنها را طوری تا می كنیم كه بتوانند بطور قائم بایستند. سپس شمعی را روشن می كنیم و مقوا هارا طوری در مقابل شمع پشت سر هم ردیف می كنیم كه وقتی از طرف دیگر نگاه میكنیم. شمع روشن را ببینیم. در صورتیكه یكی از مقواها را اندكی جابجا كنیم دیگر شمع را نخواهیم دید. این آزمایش نشان می دهد كهنور به خط مستقیم حركت می كند.

 سایه چگونه تشكیل می شود و بر چند نوع است؟

 


 هرگاه جسم كدری را در مقابل چشمه نوری قرار دهیم در پشت جسم فضای تاریكی پدید می آید كه آنرا سایه می نامند. سایه به دو صورت توسط چشمه های نقطه ای و گسترده ایجاد می شود. در چشمه نقطه ای فقط سایه تشكیل می شود اما در چشمه گسترده علاوه بر سایه نیم سایه نیز ظاهر می شود.


شکل ٤-٣- انتشار نور از چشمه ی نقطه ای به خط راست و وجود جسم کدر در مسیر نور، سبب تشکیل سایه در طرف دیگر جسم کدر شده است.

 

 

با توجه به شكل ( 4-3) توضیح دهید:

 1) سایه چگونه تشكیل شده است؟

2) اگر نور به خط راست منتشر نمی شد چه اتفاقی می افتاد؟

پاسخ: 1با توجه به اینكه نور به خط مستقیم حركت می كند و نیز از اجسام كدر عبور نمی كند، هرگاه جسم كدری مقابل یك چشمه نور قرار گیرد، نور به قسمت پشت جسم نمی رسد و سایه ایجاد می شود.

2) اگر نور به خط مستقیم حركت نكند سایه تشكیل نمی شود و یا در صورت تشكیل مشابه جسم نخواهد بود.

 مشخصات سایه در چشمه نور نقطه ای نور كدامند؟

مشخصات سایه در چشمه نور نقطه ای نور كدامند؟

 1- تاریكی در تمام سطح آن یكنواخت است. این سایه را سایه كامل میگویند.

2- مرز مشخصی بین سایه و قسمت روشن پرده وجود دارد. این مرز تأیید می كند كه نور به خط راست منتشر می شود.

 

 مشخصات سایه در چشمه گسترده نور كدامند؟

1- قسمت مركزی سایه، تاریكی یكنواخت دارد، اما از حالت قبل كوچكتر است، این قسمت از سایه، یعنی سایه كامل، نوری از چشمه دریافت نمی كند.

2- اطراف سایه كامل دارای روشنایی كمی است كه با دور شدن از سایه كامل به تدریج روشنایی زیاد می شود. قسمت بین سایه كامل و روشنایی كامل را نیمسایه می گویند.


 

وسیله های آزمایش : شمع - کبریت - یک تکه مقوای ضخیم.
١- با یک چشمه ی نور نقطه ای ، سایه ی مقوا را بر روی دیوار یا پرده ای تشکیل دهید.
٢- چشمه ی نور را قدری به مقوا نزدیک و بار دیگر قدری از آن دور کنید.
٣-مقوا را به دیوار نزدیک یا قدری از آن دور کنید.

٤- تغییری را که در اندازه ی سایه مشاهده می کنید بنویسید.
آیا می توانید رابطه ای بین قطر مقوا و قطر سایه پیدا کنید. رابطه ای که به دست آورده اید با کمک معلم خود تصحیح وتکمیل کنید.

جواب 1و2: به طور كلی اگر فاصله جسم و چشمه نور نقطه ای كاهش یابد، قطر سایه آن بزرگتر می شود و برعكس اگر فاصله آنها افزایش یابد.قطر سایه كوچكتر می گردد.

3و4: بطور كلی وقتی كه محل چشمه نور نقطه ای ثابت است. اگر جسم را به پرده( یا دیوار) نزدیك كنیم سایه آن كوچكتر و برعكس اگر ازآن دور كنیم سایه بزرگتر می شود.برای بدست آوردن رابطه بین  قطر جسم و قطر سایه از شكل مقابل استفاده می كنیم. قطر جسم را AB و فاصله آن از چشمه نور را و قطر سایه را  و فاصله آن ازچشم را با نشان میدهیم. دو مثلث OAB و  با هم متشابه اند از نوشتن نسبت اضلاع و ارتفاعهای متناظر نتیجه می شود:

 

 


 

 

خورشید گرفتگی (كسوف) زمانی رخ می دهد كه ماه بین زمین و خورشید قرار گیرد، در این صورت سایه ی ماه روی زمین می افتد و ناحیه ای از زمین كه در سایه ی ماه قرار میگیرد تاریك می شود. این پدیده را با رسم یك شكل ساده نشان دهید.

خورشید گرفتگی

ماه گرفتگی

  

 

 

    با توجه به توضیحی که در مورد خورشیدگرفتگی (کسوف) داده شد، توضیح دهید که ماه گرفتگی (خسوف) در چه صورت رخ می دهد؟ این پدیده را با رسم یک شکل ساده نشان دهید.

پاسخ: هنگامی كه زمین بین ماه و خورشیدو هر سه در یك راستا قرار می گیرند، نور خورشیدبه ماه نمی رسد و سایه زمین بر روی ماه می افتد. این پدیده را ماه گرفتگی می گویند.

 


 

 وسیله های آزمایش : شمع ٢ عدد - کبریت .
١- دست خود را مقابل یک شمع روشن نگهدارید به طوری که سایه ی دستتان روی دیوار تشکیل شود.
٢- همین آزمایش را با دو شمع روشن انجام دهید.
٣- با مشاهده و مقایسه ی سایه ی دست در دو حالت نتیجه را بنویسید.

جواب1: وقتی كه دست خود را در مقابل یك شمع روشن قرار میدهیم تقریباً سایه كاملی از آن بر روی دیوار تشكیل می شود.

2- اگر دست خود را در مقابل شمع روشن قرار دهیم دو سایه  از آن تشكیل می شود.

3- از مقایسه سایه ها در دو حالت معلوم می شود علاوه برافزایش تعداد سایه ها نیمسایه دست نیز در حالت دوم ظاهر می گردد.

 تعریف بازتابش نور؟

 تعریف بازتابش نور؟

 برگشت نوراز سطح اشیاء را بازتابش نور می گویند.

 اشیاء چگونه دیده می شوند؟

 اشیایی كه از خود نور تابش نمی كنند، هنگامی دیده می شوند كه نور یك چشمه مانند خورشید یا لامپ از سطح آنها باز تابیده شده و به چشم ما برسد.

Eتذكر 1: شیئی كه هیچ نوری را باز نمی تاباند دیده نمی شود. عنی رنگ نوری سیاه خواهد بود.
Eتذكر2: اگر شیئی هر  نوری را كه به آن می رسدباز بتاباند به رنگ نوری دیده می شود كه به آن تابیده است.

٤-٥- تصویر در آینه های تخت

آینه چیست و چند نوع است؟

ج: آینه سطح صیقلی و بازتابنده ای است كه می تواند تقریباً تمام پرتوهای تابشی را بازبتاباند. آینه ها بردو نوع تخت و كروی هستند و می توانند از جنس شیشه یا فلز باشند.

Eتذكر: آینه جسمی شفاف نیست یعنی نور نمی تواند از آن عبور نمید.

 آینه تخت چگونه است؟

ج: سطح صافی است كه می تواند نور را بطور منظم بازتابش نماید.

 در آینه تخت تصویر چگونه دیده می شود؟

ج: مطابق شكل مقابل پرتوهای نوری كه ازجسم به آینه می رسند بعد از بازتابش به چشم ناظر می رسند و ناظر تصویر جسم را در امتداد پرتو هایی كه به چشم او می رسند مشاهده می كند.

 

 

 

 

 

شخصی تصویر شما را در آینه می بیند. آیا شما هم در همان حال تصویر او را در آن آینه می بینید؟ در باره جواب خود توضیح دهید.

پاسخ: آری شما هم می توانید مطابق شكا مقابل در همان حال تصویر او رادر آینه ببینید زیرا مسیر تابش و بازتابش نور در آینه برگشت پذیر است. یعنی از همان مسیری كه نور شخص به آینه می تابد و بعد از بارتاب به چشم شما می رسد، نور شما هم به آینه می تابد و بعد از بازتاب به چشم شخص می رسد.

 

 

 

 

وسیله های آزمایش : شیشه - دو قوطی کبریت - چسب - مقوا - شمع ٢ عدد.
    ١- یک شیشه را مطابق شکل (٤-١١) روی میز نصب کنید. (برای این کار می توانید دو قوطی کبریت خالی را به فاصله ای برابر ضخامت شیشه روی قطعه ای مقوا چسبانده و شیشه را بین آنها قرار دهید و مقوا را روی میز بگذارید).
    ٢- دو شمع مشابه را در طرفین شیشه روی میز نصب کنید و پس از آنکه یکی از شمع ها را روشن کردید، از طرف شمع روشن به شیشه نگاه کنید.
    ٣- شمع خاموش و تصویر شمع روشن را در شیشه خواهید دید.

شکل ٤-١١

    ٤- در همین حال شمع روشن را جابه جا کنید، با این کار، تصویر آن نیز جابه جا خواهد شد. این کار را آنقدر ادامه دهید که تصویر شمع روشن بر شمع خاموش منطبق شود. در این صورت در شیشه فقط یک شمع و آن هم روشن دیده می شود.
   ٥- فاصله ی شمع روشن و شمع خاموش را تا شیشه اندازه بگیرید. آیا فاصله های آنها یکسان است؟
    ٦- اگر شمع روشن را قدری به شیشه نزدیک یا از آن دور کنید، برای اینکه در شیشه فقط یک شمع و آن هم روشن دیده شود، چه باید کرد؟ از این آزمایش چه نتیجه ای می گیرید؟

جواب1 تا 5: از مقایسه فاصله شمع روشن و شمع خاموش معلوم می شود با هم برابرند.

6- اگر شمع روشن را قدری به شیشه نزدیك یا از آن دور كنیم، باید شمع خاموش را نیز به همان اندازه جابه جا كنیم تا بر تصویر شمع روشن منطبق شود.

از این آزمایش نتیجه می شود در آینه تخت فاصله جسم تا آینه برابر فاصله تصویر آن تا آینه است.

 

ویژگیهای تصویر در آینه تخت كدامند؟

ویژگیهای تصویر در آینه تخت كدامند؟

ج: تصویر در آینه های تخت دارای ویژگیهای زیر است:

1- مجازی است.

2- مستقیم است ولی دارای وارونی جانبی می باشد.

3- اندازه آن با اندازه جسم برابر است.

4- در پشت آینه و در فاصله ای مساوی با فاصله جسم تا آینه قرار دارد.

س: تصویر حقیقیچگونه است؟

ج: تعریف: تصویری را كه از تلاقی پرتوهای بازتابشی و در جلو آینه تشكیل می شود و میتوان آن را بر روی پرده مشاهده كرد، تصویر حقیقی می نامند.

س: تصویر مجازی چگونه است؟

ج: تعریف:  تصویری را كه از امتداد پرتوهای بازتابشی و در پشت آینه تشكیل می شود و نمی توان آن را بر روی پرده مشاهده كرد، تصویر مجازی می نامند.


 آینه كاو( مقعر) چگونه است؟

ج: آینه خمیده ای است كه سطح داخلی آن نور را باز می تاباند.

 

 

 

 

 

 آینه كوژ( محدب) چگونه است؟

ج: آینه خمیده ای است كه سطح خارجی آن نور را باز می تاباند.

 


برای رفتن به بخش بعد اینجا کلیک کنید.
اشتراک گذاری در فیسبوک اشتراک گذاری در گوگل پلاس اشتراک گذاری در توییتر اشتراک گذاری در یاهو اشتراک گذاری در دیگ اشتراک گذاری در دلی سوز اشتراک گذاری در فرند فید

  • image
  • image
  • image
  • image
  • image

درباره سایت

به این وبلاگ خوش آمدید!
این وبلاگ برای آموزش درس های اول دبیرستان ساخته شده است.
در این سایت همه مطالب کتاب ها قرار دارد و شما میتونانید با نوشتن نام درس مورد نظر خود در جستجوی وبلاگ مطالب را دریافت کنید.
من فرامرز جلوه گر دانش آموز اول دبیرستان مدرسه نواب صفوی شهرستان سربیشه هستم و از تمامی دست اندر کاران و معلمان عزیز و سخت کوش این مدرسه نهایت سپاس رو دارم

پشتیبانی آنلاین

آمار سایت

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

نظرسنجی

    به نظر شما مطالب این وبلاگ چگونه است؟



امکانات سایت

آموزش کلیه دروس اول دبیرستان

تغییر تم


انتخاب رنگ تم

سبک کانتینر

انتخاب الگوی پس زمینه

  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image
  • image